Zmiany w handlu zagranicznym krajów Grupy Wyszehradzkiej od czasu ich akcesji do UE
2024, 2024, Numer 2
Data publikacji
Model publikowania
Rodzaj licencji
Dziedzina
Dyscyplina
Klasyfikacja
Język publikacji
Abstrakt
Celem artykułu jest identyfikacja najważniejszych zmian w handlu krajów Grupy Wyszehradzkiej (V4), ze szczególnym uwzględnieniem zmian w handlu zagranicznym Polski. Przed akcesją do UE grupa V4 miała duże oczekiwania co do przyspieszenia rozwoju handlu, zwłaszcza ze względu na perspektywę całkowicie swobodnego dostępu do ogromnego rynku rozszerzonej Unii Europejskiej (UE). Analiza wykazała, że najszybszy wzrost wymiany handlowej krajów V4 nastąpił w ich relacjach z partnerami spoza UE, a nie w handlu wewnątrzunijnym (zwłaszcza w pierwszym okresie po akcesji). Polska odnotowała najwyższe wzrosty w handlu z niemal wszystkimi partnerami krajów V4. Dwa tożsame produkty - samochody i ich części - znajdowały się na czołowych miejscach listy zarówno eksportu, jak też importu krajów V4 w 2004 r. i 2023 r., a ich udział wzrósł. Istotnym motorem wzrostu handlu krajów V4 i zwiększenia korzyści z wymiany międzynarodowej stało się włączenie ich do globalnych łańcuchów wartości. Ostatnie wstrząsy w gospodarce światowej uwidoczniły nie tyko pozytywne, ale i negatywne skutki dużego zaangażowania producentów w globalne łańcuchy wartości.
Słowa kluczowe:
T_JOURNAL_ARTICLE_BLOCK_BIBLIOGRAPHY_DEFAULT_TITLE
AMBROZIAK Adam A. (2022), Poland’s Extra-EU Trade After the EU Accession, “SİYASAL: Journal of Political Sciences”, vol. 31, issue 1. DOI: 10.26650/siyasal.2022.31.945806
AMBROZIAK Łukasz, CHOJNA Janusz, GNIADEK Joanna, JUSZCZAK Adam, MINISZEWSKI Maciej, STRZELECKI Jan, SZPOR Aleksander, ŚLIWOWSKI Paweł, ŚWIĘCICKI Ignacy, WĄSIŃSKI Marek (2021), The Visegrad Group – 30 Years of Transformation, Integration and Development, Warsaw.
AMBROZIAK Łukasz, GNIADEK Joanna, KOPIŃSKI Dominik, SIEROCIŃSKA Katarzyna, WĄSIŃSKI Marek (2022), Współpraca handlowo-inwestycyjna Polski z Niemcami, Warszawa.
CIEŚLIK Ewa, BIEGAŃSKA Jadwiga, ŚRODA-MURAWSKA Stefania (2016), The Intensification of Foreign Trade In Post-Socialist Countries and Their Role In Global Value Chains, „Acta Oeconomica”, vol. 66, no. 3. DOI: 10.1556/032.2016.66.3.5
EUROPEAN COMMISSION (2009), Five years of an enlarged EU. Economic achievements and challenges, “European Economy”, no. 1/2009. DOI: 10.2765/11656
EUROSTAT (2011), External and intra-EU trade. A statistical yearbook. Data 1958–2010, 2011 Edition, Publications Office of the European Union, Luxembourg. DOI: 10.2785/18710
EUROSTAT (2024a), EU trade since 1999 by SITC, https://ec.europa.eu/eurostat/databrowser/view/ds-018995__custom_10837567/default/table?lang=en (23.07.2024).
EUROSTAT (2024b), Extra-EU27 (from 2020) trade, by Member State, total product, https://ec.europa.eu/eurostat/databrowser/view/tet00012/default/table?lang=en&category=t_ext_go_lti.t_ext_ go_lti_ext1 (16.07.2024).
JÁMBOR Attila (2015), Country- and industry-specific determinants of intra-industry trade in agri-food products in the Visegrad countries, “Studies in Agricultural Economics”, vol. 117. DOI: 10.22004/ag.econ.208886
KAWECKA-WYRZYKOWSKA Elżbieta, AMBROZIAK Łukasz, MOLENDOWSKI Edward, POLAN Wojciech (2017), Intra-Industry Trade of the New EU Member States. Theory and Empirical Evidence, Warszawa.
KOVÁRNÍK Jaroslav, HAMPLOVÁ Eva (2016), The Analysis of Foreign Trade Development in the Countries of Visegrad Four, in: 19th International Colloquium on Regional Sciences. Conference Proceedings, Masaryk University, Brno. DOI: 10.5817/CZ.MUNI.P210-8273-2016-30
POCHMARA Adam, MICHAŁEK Jan Jakub (2023), The Impact of the Accession to the EU on Trade Flows of the Visegrad Countries. Analysis Based on the Synthetic Control Method, “Working Papers”, no. 21 (428).
RICHTER Sandor (2012), Changes in the Structure of Intra-Visegrad Trade after the Visegrad Countries’ Accession to the European Union, wiiw Statistical Report, no. 5, The Vienna Institute for International Economic Studies (wiiw), Vienna.
UKIE (2003), Bilans korzyści i kosztów przystąpienia Polski do Unii Europejskiej, Urząd Komitetu Integracji Europejskiej, Warszawa.
WORLD BANK GROUP (WWWa), High-technology exports (% of manufactured exports) – Poland, https://data.worldbank.org/indicator/TX.VAL.TECH.MF.ZS?end=2021&locations=PL&start=2007&view=chart (03.06.2024).
WORLD BANK GROUP (WWWb), Trade (% of GDP) – European Union, Poland, Czechia, Hungary, Slovak Republic, https://data.worldbank.org/indicator/NE.TRD.GNFS.ZS?locations=EU-PL-CZ-HU-SK (03.06.2024).
WTO (2005), International Trade Statistics 2005, World Trade Organization, Geneva.
WTO (2023), World Trade Statistical Review 2023, World Trade Organization, Geneva.
Inne artykuły z tego numeru
- Open accesshandel usługamiUnia EuropejskaUEGrupa WyszehradzkaV4handel wewnątrzunijny
Aktualna sytuacja w zakresie pozycji konkurencyjnej Grupy Wyszehradzkiej w wewnątrzunijnym handlu usługami
- Open accesspomoc państwaGrupa WyszehradzkaV4Unia EuropejskaUEinterwencjonizmpomoc regionalna
Polityka pomocy państwa w krajach Grupy Wyszehradzkiej po przystąpieniu do Unii Europejskiej
- Open accesspaństwa Grupy Wyszehradzkiejakcesja do Unii Europejskiejprawo UEpolityka środowiskowapostępowanie o naruszenie zobowiązań państwa członkowskiego
Polityka środowiskowa w państwach Grupy Wyszehradzkiej w okresie 20 lat członkostwa w UE
Podobne publikacje
- Open accesshandel usługamiUnia EuropejskaUEGrupa WyszehradzkaV4handel wewnątrzunijny
Aktualna sytuacja w zakresie pozycji konkurencyjnej Grupy Wyszehradzkiej w wewnątrzunijnym handlu usługami
- Open accesspomoc państwaGrupa WyszehradzkaV4Unia EuropejskaUEinterwencjonizmpomoc regionalna
Polityka pomocy państwa w krajach Grupy Wyszehradzkiej po przystąpieniu do Unii Europejskiej
- Open accesspaństwa Grupy Wyszehradzkiejakcesja do Unii Europejskiejprawo UEpolityka środowiskowapostępowanie o naruszenie zobowiązań państwa członkowskiego
Polityka środowiskowa w państwach Grupy Wyszehradzkiej w okresie 20 lat członkostwa w UE