Restrukturyzacja gospodarki obszarów z przewagą przemysłu węglowego: zastosowanie doświadczeń Unii Europejskiej w Ukrainie
2023, 2023, Numer 1
Data publikacji
Model publikowania
Rodzaj licencji
Dziedzina
Dyscyplina
Klasyfikacja
Język publikacji
Abstrakt
W artykule przedstawiono analizę europejskich doświadczeń funkcjonowania starych regionów przemysłowych z przewagą przemysłu węglowego w warunkach obecnej zmiany struktury technologicznej. Wyodrębniono i usystematyzowano cechy polityki transformacyjnej, charakterystyczne dla regionów górniczych w Unii Europejskiej, które przeszły etapy modernizacji i transformacji. Wyróżniono dwa główne modele restrukturyzacji. Współczesne zasady transformacji regionów zdominowanych przez przemysł węglowy przeanalizowano przez pryzmat idei sprawiedliwej transformacji. Sformułowano kierunki zastosowania doświadczeń UE, opracowano zalecenia dotyczące ich wykorzystania dla odbudowy gospodarki Ukrainy, w szczególności regionów górniczych. Zwrócono uwagę na konieczność zmiany podejścia do restrukturyzacji gospodarki obszarów z przewagą przemysłu węglowego oraz zmiany strategii utrzymania tego przemysłu w warunkach kryzysowych.
Słowa kluczowe:
T_JOURNAL_ARTICLE_BLOCK_BIBLIOGRAPHY_DEFAULT_TITLE
COUNCIL OF THE EUROPEAN UNION (2022), Enlargement and Stabilisation and Association Process ‒ Council conclusions, 15935/22, Brussels, 13.12.2022.
CHTO SLEDUET predpriniat’ dla osuschestvlenia spravedlivogo perekhoda na Ukraine i Zapadnykh Balkanakh (2020), https://bankwatch.org/press-release/chto-sleduet-predprinyat-dlya-osushhestvleniya-spravedlivogo-perehoda-na-ukraine-i-zapadnyh-balkanah?lang=ru (15.07.2020).
CZYM JEST SPRAWIEDLIWA TRANSFORMACJA i dlaczego w Polsce jej potrzebujemy? (WWW), http://sprawiedliwa-transformacja.pl/o-sprawiedliwej-transformacji/ (21.02.2018).
ENERGY OUTLOOK 2023 (WWW), https://www.eiu.com/n/campaigns/energy-in-2023/?utm_source=google&utm_medium=ppc&utm_campaign=industries-in-2023&gclid=Cj0KCQiAsoycBhC6ARIsAPPbeLtuNCIZNI1_Bn0B_Xm9pCOkmJxjbf9pwc-qxKK78bnlpGmIC2mkcVkaApdOEALw_wcB (29.11.2022).
EUROPEAN COMMISSION (2019), A European Green Deal. Striving to be the first climate-neutral continent, https://ec.europa.eu/newsroom/know4pol/items/664852 (11.12.2019).
EUROPEAN COMMISSION (2021), Commission presents guide for a fair transition towards climate neutrality, https://ec.europa.eu/social/main.jsp?langId=en&catId=89&newsId=10125&furtherNews=yes (14.12.2021).
EUROPEAN COMMISSION (2022), Communication from the Commission to the European Parliament, the European Council and the Council: Commission Opinion on Ukraine’s application for membership of the European Union, COM(2022)407 final, Brussels, 17.06.2022.
EUROPEAN COMMISSION (WWWa), Coal regions exchange programme, https://energy.ec.europa.eu/topics/oil-gas-and-coal/coal-regions-western-balkans-and-ukraine/coal-regions-exchange-programme_en (10.12.2022).
EUROPEAN COMMISSION (WWWb), European industrial strategy, https://single-market-economy.ec.europa.eu/industry/strategy_en (31.05.2021)
EUROPEAN COMMISSION (WWWc), Initiative for coal regions in transition in the Western Balkans and Ukraine, https://energy.ec.europa.eu/topics/oil-gas-and-coal/coal-regions-western-balkans-and-ukraine/initiative-coal-regions-transition-western-balkans-and-ukraine_en (10.12.2022).
IEA (2022), Global coal demand is set to return to its all-time high in 2022, https://www.iea.org/news/global-coal-demand-is-set-to-return-to-its-all-time-high-in-2022 (28.07.2022).
INTERNATIONAL LABOUR ORGANIZATION (2015), Guidelines for a just transition towards environmentally sustainable economies and societies for all, International Labour Office, Geneva.
KOMISJA EUROPEJSKA (2017), Żaden region nie zostanie wykluczony: uruchomienie platformy dla regionów górniczych w okresie transformacji, https://ec.europa.eu/commission/presscorner/detail/pl/IP_17_5165 (11.12.2017).
KOMISJA EUROPEJSKA (2019), Komunikat Komisji do Parlamentu Europejskiego, Rady Europejskiej, Rady, Komitetu Ekonomiczno-Społecznego i Komitetu Regionów: Europejski Zielony Ład, COM(2019)640 final, Bruksela, 11.12.2019.
KOMISJA EUROPEJSKA (WWWa), Mechanizm sprawiedliwej transformacji: z myślą o wszystkich, https://ec.europa.eu/info/strategy/priorities-2019-2024/european-green-deal/finance-and-green-deal/just-transition-mechanism_pl (10.12.2022).
KOMISJA EUROPEJSKA (WWWb), Źródła finansowania sprawiedliwej transformacji, https://commission.europa.eu/strategy-and-policy/priorities-2019-2024/european-green-deal/finance-and-green-deal/just-transition-mechanism/just-transition-funding-sources_pl (10.12.2022).
KONTSEPTSIA Derzhavnoї tsiliovoї prohramy spravedlivoї transformatsiї vugil’nykh regioniv Ukraїny na period do 2023 roku (2021), https://zakon.rada.gov.ua/laws/show/1024-2021-%D0%BF#Text (22.09.2021).
PARLAMENT EUROPEJSKI (WWW), Fundusz na rzecz Sprawiedliwej Transformacji, https://www.europarl.europa.eu/factsheets/pl/sheet/214/fundusz-na-rzecz-sprawiedliwej-transformacji (31.03.2023).
PLATFORMA NA RZECZ REGIONÓW GÓRNICZYCH w Procesie Transformacji (WWW), http://sprawiedliwa-transformacja.pl/platforma-weglowa/# (30.07.2019).
POROZUMIENIE PARYSKIE (2016) – Ramowa konwencja Narodów Zjednoczonych w sprawie zmian klimatu, https://eur-lex.europa.eu/content/paris-agreement/paris-agreement.html?locale=pl (22.04.2016).
PRIME MINISTER held first meeting of Coordination Centre for Transformation of Coal Regions (2020), https://www.kmu.gov.ua/en/news/premyer-ministr-proviv-pershe-zasidannya-koordinacijnogo-centru-z-pitan-transformaciyi-vugilnih-regioniv (08.10.2020).
PRO RATIFIKATSIYU Parys’koї uhody (2016), Zakon Ukraїny, Vidomosti Verkhovnoї Rady, 2016, nr 35.
PRO SKHVALENNIA Onovlennoho natsionalno vyznachenoho vnesku Ukraїny do Parys’koї uhody (2021), Rozporiadzhennia Kabinetu ministriv Ukraїny nr 868-р, https://zakon.rada.gov.ua/laws/show/868-2021-%D1%80#Text (30.07.2021).
PRO TSILI staloho rozvytku Ukraїny na period do 2030 roku (2019), Ukaz Prezydenta Ukraїny nr 722/2019, https://www.president.gov.ua/documents/7222019-29825 (30.09.2019).
SNIHOVA Olena (2019), Prospects of recovery of efficient functioning of coal industry in the east of Ukraine, “Scientific Bulletin of National Mining University”, issue 1. DOI: 10.29202/nvngu/2019-1/17
SNIGOVA Olena (2018), Post-Industrial Economy of the Old Industrial Regions: What Can the European Experience Teach Us?, “Journal of Regional Science and Sustainable Development Economics”, vol. 1, no.1.
SNIGOVA Olena (2020), Structural Changes Management in Old Industrial Regions of Ukraine, Monograph, Kyiv.
SNIGOVA Olena (2023), Evolution of policy for restructuring economies of old industrial regions: from determinism to anti-crisis flexibility, “Prace Komisji Geografii Przemysłu Polskiego Towarzystwa Geograficznego”, nr 37 (2). DOI: 10.24917/20801653.371.2
THE GERMAN-UKRAINIAN ENERGY PARTNERSHIP (WWW), https://www.energypartnership-ukraine.org/home/ (10.12.2020).
TSIOHORICH budut’ realizovani dva proekty transformatsiї vugilnykh regioniv (2022), https://www.ukrinform.ua/rubric-economy/3380487-cogoric-budut-realizovani-2-proekti-transformacii-vugilnih-regioniv-galusenko.html (05.01.2022).
UNITED NATIONS (2015), Transforming our world: the 2030 Agenda for Sustainable Development, https://sdgs.un.org/2030agenda (21.10.2015).
VUGIL’NI REGIONY UKRAINY skorystayut’sia pol’skim dosvidom „spravedlivoho perekhodu” (2020), https://www.ukrinform.ua/rubric-economy/3113742-vugilni-regioni-ukraini-skoristautsa-polskim-dosvidom-spravedlivogo-perehodu.html (07.10.2020).
WORLD ENERGY OUTLOOK 2022 (WWW), https://www.iea.org/reports/world-energy-outlook-2022 (29.11.2022)
WWF (2018), Sprawiedliwa Transformacja Regionów Węglowych, https://www.wwf.pl/aktualnosci/sprawiedliwa-transformacja (21.02.2018).
Inne artykuły z tego numeru
- Open accessUnia EuropejskaUEEuropejski Zielony Ładparadygmatideepolityki UEzrównoważony rozwójekologiaczłowiek
Wymiar ideacyjny Europejskiego Zielonego Ładu. Stare idee w nowych szatach?
- Open accessinnowacjeusługitechnologie informatyczneITprzedsiębiorstwaEuropa
Technologie informatyczne a innowacje w sektorze usług: ujęcie koncepcyjne i doświadczenia europejskich przedsiębiorstw
- Open accessdziedzictwo kulturowe Europypolityka kulturalna Unii Europejskiejzrównoważony rozwójmechanizmy wsparcia kultury w UEUnia EuropejskaUE
Europejskie dziedzictwo kulturowe w strategicznych i rozwojowych priorytetach Unii Europejskiej (2010-2020)
Podobne publikacje
- Open accessUnia EuropejskaUEEuropejski Zielony Ładparadygmatideepolityki UEzrównoważony rozwójekologiaczłowiek
Wymiar ideacyjny Europejskiego Zielonego Ładu. Stare idee w nowych szatach?
- Open accessinnowacjeusługitechnologie informatyczneITprzedsiębiorstwaEuropa
Technologie informatyczne a innowacje w sektorze usług: ujęcie koncepcyjne i doświadczenia europejskich przedsiębiorstw
- Open accessdziedzictwo kulturowe Europypolityka kulturalna Unii Europejskiejzrównoważony rozwójmechanizmy wsparcia kultury w UEUnia EuropejskaUE
Europejskie dziedzictwo kulturowe w strategicznych i rozwojowych priorytetach Unii Europejskiej (2010-2020)